Vanaf eind 2026 zullen reizigers uit landen buiten de Europese Unie te maken krijgen met een nieuwe digitale reisautorisatie, het ETIAS, als zij Portugal en andere Schengenlanden willen bezoeken. Dit systeem, dat losstaat van het traditionele visum, heeft als doel de veiligheid te vergroten zonder de toegankelijkheid voor toeristen ingrijpend te beperken. De invoering raakt vooral bezoekers uit visumvrije landen, zoals het Verenigd Koninkrijk, de VS en Canada.
Wat verandert er voor niet-Europese reizigers?
De introductie van ETIAS betekent dat burgers uit meer dan 60 landen, die momenteel zonder visum reizen, binnenkort vooraf een digitale goedkeuring moeten aanvragen om Portugal te bezoeken. Onder deze nationaliteiten bevinden zich onder andere Britten, Amerikanen en Canadezen. Deze autorisatie geldt maximaal 90 dagen per periode en is bedoeld voor korte verblijven zoals toerisme, zakenreizen en doorreis. Wie al visumplichtig is, blijft onder de bestaande procedures vallen.
Online aanvraagprocedure: eenvoud staat centraal
Het ETIAS-systeem is opgezet als een volledig digitale procedure, waarbij het invullen van persoonlijke informatie en het uploaden van paspoortgegevens centraal staat. De aanvraag verloopt via een officieel EU-portaal en is gekoppeld aan andere Europese beschermingssystemen. Toeristen hoeven geen papieren visum meer aan te vragen, wat tijd en moeite bespaart. De vergoeding zal naar verwachting 20 euro bedragen. Voor kinderen en ouderen wordt overwogen een vrijstelling in te voeren.
Veiligheid en snel grensbeheer
De ETIAS-autorisatie wordt gekoppeld aan het paspoort en gecontroleerd bij zowel de incheckbalie als de grens. Door connectie met het EES-systeem wordt direct gecontroleerd of een reiziger aan de veiligheidseisen voldoet. Hierbij worden biometrische gegevens ingezet en automatisch vergeleken met verschillende databanken. De EU wil hiermee de grenzen efficiënter maken en tegelijkertijd risico’s eerder identificeren.
Gevolgen voor Portugal en de balans met toerisme
Portugal is sterk afhankelijk van internationale bezoekers. Daarom is het van belang dat het nieuwe systeem niet leidt tot extra drempels of het beeld van gastvrijheid ondermijnt. Lokale autoriteiten hechten veel waarde aan een vlotte afhandeling en de mogelijkheid om zonder grote administratieve barrières het land te blijven bezoeken. Door de administratieve last te beperken en digitale oplossingen centraal te stellen, hoopt men aantrekkingskracht en veiligheid in balans te houden.
Gefaseerde invoering in zicht
De invoering van ETIAS gebeurt stapsgewijs vanaf het laatste kwartaal van 2026 en wordt volledig operationeel in maart 2027. In de overgangsfase kunnen betrokken reizigers nog zonder ETIAS binnenkomen, maar voorbereidende werkzaamheden en nieuwe grensprocedures worden al zichtbaar op luchthavens en grensovergangen.
De komst van ETIAS markeert een belangrijke modernisering van het Europese grensbeheer, waarbij digitale veiligheidsscreening hand in hand moet gaan met het behoud van een open en gastvrije uitstraling. Voor Portugal en andere Schengenlanden is het een balans tussen waakzaamheid en het voortzetten van dynamisch toerisme.